Bilim

Oksijen’in Mars’taki Tuhaf Davranışı Yeni Bir Gizem Yaratıyor

Dünyamız dışındaki diğer gezegenler insanlık tarihi açısından hep merak konusu olmuştur. Diğer gezegenlerde yaşam olup olmadığı, o gezegenlerdeki su olup olmadığı, farklı gezegenlerde yer alan gaz oranları gibi birçok konu merak konusu olmuştur. Bu gezegenlerden biri de Mars’tır.

Bilim adamları, Mars’taki oksijen seviyeleri hakkında garip bir şey keşfettiler. Kızıl gezegenin dondurucu, ince havasında 6 yıldan fazla dolaştıktan sonra, NASA’nın Curiosity uzay aracı şaşırtıcı bir keşif yaptı: Mars atmosferinde bilim adamlarının düşündüğünden daha fazla oksijen gazı var ve garip davranıyor.

Curiosity gezgini, Mars gezegenindeki gazları farklı mevsimlerde ölçtü. NASA, ilkbahar ve yaz aylarında Mars atmosferindeki oksijenin arttığını öğrendi. Bilim adamları, Mars’taki oksijenin gizemini çözmeye ve Mars’ta yer alan oksijen seviyelerinin yıl boyunca neden dalgalandığını anlamaya çalışıyorlar.

Curiosity Rover’ın Olağandışı Ölçümleri

Curiosity gezgini, Mart atmosferindeki gazları ölçmek için Sample Analysis at Mars (SAM) cihazını kullandı. Toplanan verilerde; Mars atmosferinde % 0.16’ moleküler oksijen ( O2 ), olduğu, ayrıca oksijen seviyelerinin ilkbahar ve yaz aylarında % 30 arttığını, sonbahar aylarında azaldığını keşfetti.

NASA;  Bu model her baharda tekrarlandı, ancak atmosfere eklenen oksijen miktarı değişti, bu da bir şeyin onu ürettiğini ve sonra onu aldığını gösteriyor, dedi.

Marstaki Oksijen Gizemi

Bilim adamları, Curiosity gezgininin ölçümlerinin doğru olduğuna ve bir tesadüf olmadığına inanıyor. Ancak, Mars’ta mevsimlere bağlı olarak oksijen seviyelerinin artmasını ve azalmasını henüz anlamlandırabilmiş değiller. Şimdi, Mars’ta neyin oksijen yaratabileceğini merak ediyorlar.

Marstaki oksijenin gizemi henüz çözülemedi fakat bilim adamları ihtimalleri değerlendiriyor.

  • İlk ihtimal, su moleküllerinin parçalanma ve atmosfere oksijen salma olasılığı fakat buna pek ihtimal verilmiyor. Çünkü bunu oluşturabilecek yeterli su Mars’ta yok.
  • İkinci ihtimal, fazla oksijenden karbondioksitin sorumlu olması, fakat parçalanması çok uzun sürdüğü için bunun da olası bir durum olmadığı düşünülüyor.
  • Üçüncü ihtimal, mikropların yılın farklı dönemlerin oksijen üretmesidir.
  • Dördüncü ihtimal, toprak, kayalar ve suyu içeren kimyasal işlemlerin gezegendeki atmosferik oksijeni etkilemesidir.

Bu ihtimaller arasından en olası olanlar üçüncü ve dördüncü ihtimaller olarak gözükse de farklı bir durum olmasına karşın araştırmalar devam ediyor.

Marstaki Metan Gizemi

Araştırmacılar, Mars’taki oksijen gizemini çözmek için bütün ihtimalleri değerlendiriyorlar. Mars’taki oksijen gizeminin, metan ile ilgili alışılmadık bir şeyle ilgili olabileceği de, olabilecek durumlar arasında. Çünkü Mars’taki Metan gazı da, Mars’ta atmosferin % 0,00000004 gibi çok ufak bir rakamını oluştursa da, oksijen gibi yıl boyunca dalgalanmalar yaşıyor. Yaz yazlarında metan seviyeleri % 60 oranın artmaktadır.

NASA; Metanın doğal mevsimsel değişimlerine neden olan kimyanın, oksijeni de tetikleyip tetiklemediğini merak ediyor. Çünkü iki gaz birlikte dalgalanıyor gibi görünüyor, dedi.

Marstaki Oksijen Gizeminin Sırrı Bitki Olabilir Mi?

Mars’taki gizemin çözülmesi için her olasılık ufak bir paya sahip olsa bile itinayla değerlendiriliyor. Dünyamızda, bitkiler havadaki oksijenin çoğunu oluşturuyor fakat Mars’taki aşırı sıcaklıklar ve hava koşulları, sıradan bir çiçeğin veya çalıların bu koşullarda hayatta kalabileceği ihtimalini zorlaştırsa da, yine de Dünya’da bulunmayan bir bitki türünün Mars’a oksijen salmak ile sorumlu olabileceği durumu araştırılıyor.

Bu olasılığın henüz netliğe kavuşmadığı düşünülecek olursa, bitki çok küçük ve hatta mikroskobik olabilir. Ek olarak, bitki denilince aklımıza Dünya’daki gibi bir bitki geliyor olsa da, Mars’ta yer alan bitki, Dünya’daki gibi çalışmayabilir veya görünmeyebilir, zorlu koşullara karşı hayatta kalma yeteneği kazanarak alışılmadık bir yapıda da karşımıza çıkabilir.

Sonuç olarak Mars; hakkında daha fazla araştırma yapılmasıyla daha fazla cevap bulabileceğimiz, hala bilinmeyenleri olan bir gezegen olarak karşımıza çıkıyor, umarız yapılan araştırmalarla Mars gezegenini daha yakından tanıma fırsatı buluruz.

Kaynak
https://sciencing.com/mars-greenhouse-effect-1914.html

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu